مقدمه: شهرها، زیر فشار توسعه‌های دائمی، دچار تغییرات کمی و کیفی زیادی شدند. که یکی از این تغییرات، تغییر الگوی کاربری اراضی پیرامون شـهرها شـده اسـت.
هدف: هدف از این پژوهش شناسایی عوامل موثر بر تغییرات کاربری اراضی و اولویت‌بندی آن‌ها میزان تغییرات کاربری اراضی می‌باشد.
روش‌شناسی: برای کسب دیدی جامع و یکپارچه از وضع موجود، مصاحبه‌های با کارشناسان و مدیران صورت گرفت تا شاخص‌های مورد نظر مورد شناسایی قرار گیرند و پرسش‌نامه مورد نظر در شاخص‌های کالبدی، اقتصادی- اجتماعی، محیطی و حقوقی، آموزشی، سازمانی و سیاست‌گذرای و برنامه‌ریزی طراحی گردید. در مرحله دوم از روش AHP فازی برای وزن‌دهی شاخص‌ها و رتبه‌بندی شاخص‌ها استفاده گردید و برای تعیین میزان تأثیرگذاری و تأثیرپذیری شاخص‌های نیز از روش دیمیتل استفاده شده است.
قلمرو جغرافیایی: قلمرو این تحقیق شهرستان چهارباغ در غرب استان البرز می‌باشد. این منطقه از گذشته های دور مرکز کشاورزی و باغی منطقه به شمار می‌رفته است. اما در طی سال‌های اخیر به شدت تغییر کاربری داده است.
یافته‌ها: نتایج نشان داد شاخص‌های هشت‌گانه رابطه معنادار با تخریب و تغییر کاربری اراضی دارند و بیشترین میانگین متعلق به شاخص اقتصادی با4/3و کمترین متعلق به شاخص محیطی و آموزشی با 8/3 می‌باشد. الویت‌بندی شاخص‌های هشت‌گانه نشان داد شاخص اقتصادی رتبه یک را به خود اختصاص داده است.
نتیجه‌گیری: نتایج نشان داد که وجود اهمیت خاص حفظ کاربری اراضی بر طبق قانون مشخص در اکثر نقاط دنیا این موضوع طی سالیان دراز مورد غفلت قانونگذار ایرانی واقع شده و حتی پس از آن که اولین گام‌ها در راستای حفظ و تداوم کاربری اراضی و جلوگیری از تغییر آن برداشته شد.