مهندسی جغرافیایی سرزمین

مهندسی جغرافیایی سرزمین

ارزیابی و مکان یابی محل دفن زباله با استفاده از GIS(مطالعه موردی: شهر چوار)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشیار گروه معماری و شهرسازی، دانشگاه ایلام
2 دانشجوی کارشناسی ارشد جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه ایلام
چکیده
مقدمه: زباله و پسماندهای شهری همواره دغدغه‌ای اصلی برای مسئولین بوده است. از طرفی نیز مدیریت نادرست در دفع زباله نشانه‌ای از فقدان برنامه‌ریزی و عدم توجه به مسائل مختلف زیست محیطی است. انتخاب محل دفن زباله‌های شهری و پایش مستمر آن از جمله موضوعات مدیریتی است که در این خصوص تأثیر فراوانی دارد.

هدف: هدف از این مطالعه انتخاب محل مناسب دفن زباله در شهر چوار می باشد. پژوهش حاضر به لحاظ هدف، کاربردی و از لحاظ روش شناسی، توصیفی- تحلیلی مبتنی بر مطالعات کتابخانه‌ای و بررسی‌های میدانی است.

روش شناسی: در این تحقیق از 10 معیار ورودی شامل ارتفاع، سکونتگاه ها (مراکز شهری و روستاها)، راه‌ها (جاده های اصلی و روستایی)، مناطق حفاظت شده، شیب، زمین‌شناسی، کاربری اراضی، پوشش زمین، آب‌های سطحی و بارش استفاده شده است. از نرم افزار ArcGIS جهت استخراج لایه‌های اطلاعاتی و انجام پردازش‌های لازم و از مدل تحلیل سلسله مراتبی (AHP) جهت وزندهی به معیارها با بکارگیری نرم افزارExpert Choice استفاده شده است.

قلمرو جغرافیایی مطالعه: شهرستان چوار یکی از شهرستان‌های استان ایلام است که در سال 1399 از شهرستان ایلام جدا شد و مستقل گردید. این شهرستان از شمال با شهرستان ایوان، از جنوب با مرز عراق، از شرق با شهرستان ایلام، از غرب با شهرستان قصر شیرین همسایه است. از نظر تقسیمات جغرافیایی شهرستان چوار دارای 2 بخش، 4 دهستان و 1 شهر می باشد. مرکز این شهرستان، شهر چوار است.

یافته ها: نتایج نشان داد که در بین معیارهای مورد مطالعه، آب‌های سطحی مهم‌ترین و ارتفاع کم اهمیت‌ترین معیار بودند. در نهایت تمامی لایه‌های نرمال شده وزنی همپوشانی شده و نقشه مکان‌ یابی مناسب جهت دفن زباله‌های شهری تهیه شد. بر اساس مطالعه حاضر حدود 48 درصد از محدوده مورد مطالعه برای دفن پسماند کاملاً نامناسب بودند.

نتیجه گیری: با استفاده از روش‌های چندمعیاره از جمله روش AHP در سیستم اطلاعات جغرافیایی می‌توان در تصمیم-گیری برای تعیین مکان مناسب جهت دفن زباله نقش قابل توجهی ایفا کرد و انتخاب‌های بیشتر و مناسب‌تری را با توجه به توان سرزمین در اختیار مدیران و مسئولان قرار داد.
کلیدواژه‌ها

موضوعات


  • تاریخ دریافت 28 فروردین 1404
  • تاریخ بازنگری 13 تیر 1404
  • تاریخ پذیرش 23 تیر 1404
  • تاریخ انتشار 01 آذر 1405