مقدمه:شهر،فضایی برای تحقق آمال کسانی است که دیار خود را ترک کرده‌اند و به امید یافتن زندگی بهتر به آن وارد می‌شوند.دست یافتن به اهدافی که شهروندان در پی آن هستند، به عنوان حق آنها در شهر و تحت عناوین مختلفی قلمداد می‌شود که حق به شهر یکی از مشهورترین آنهاست.

هدف:هدف پژوهش حاضر، ارزیابی وضعیت رویکرد حق به شهر در مناطق شهری(مطالعه موردی: شهر یزد)،می‌باشد.

روش‌شناسی: پژوهش از نظر هدف توصیفی و از نظر نتایج کاربردی است. اطلاعات مورد نیاز پژوهش به دو شیوه کتابخانه‌ای و میدانی گردآوری شده است. جامعه آماری تحقیق، شهروندان شهر یزد به تعداد 515659 نفر، که به روش نمونه‌گیری تصادفی ساده، حجم نمونه، بر اساس فرمول کوکران 325 نمونه برآورد گردید. جهت تجزیه و تحلیل داده‌ها از نرم‌افزار SPSS و آزمون‌های واریانس یک‌طرفه(ANOVA)و آزمون تعقیبی دانکن(Duncan)،استفاده شده است.

قلمرو جغرافیایی:قلمرو جغرافیایی این پژوهش شهر یزد،مرکز استان یزد می‌باشد.

یافته‌ها: بر اساس نتایج براساس نتایج مشخص شد که مؤلفه های حق به شهر در مناطق پنج‌گانه شهر یزد دارای تفاوت معنادار با یکدیگر هستند نتایج آزمون تعقیبی دانکن مشخص کرد که مناطق پنج‌گانه شهر یزد بر اساس رویکردهای حق به شهر در پنج رده متفاوت قرار دارند. در این خصوص، منطقه سه از لحاظ مؤلفه های حق به شهر با میانگین (42/4)، در بهترین وضعیت قرار دارد؛ پس از آن، به ترتیب اولویت، مناطق دو(43/3 درصد)،چهار (95/1 درصد) منطقه یک(65/1 درصد)و در نهایت منطقه بافت تاریخی(49/1 درصد)در بدترین شرایط نسبت به سایر مناطق شهری از منظر نمونه مورد مطالعه در شهر یزد قرار داشت. همچنین، بیشترین میانگین به دست آمده برای مؤلفه سرزندگی فضای شهری در منطقه سه به میزان 46/4 درصد و کمترین میانگین در مؤلفه حق به شهر به میزان 49/1 درصد در منطقه بافت تاریخی به دست آمد.

نتیجه‌گیری:مفهوم «حق به شهر» در شهر یزد واکنشی به روند پرشتاب توسعه شهری نامتعادل و طرح‌های کمتر اندیشیده شده برنامه‌ریزی شهری جهت تحقق‌پذیری و دستیابی به شهری قابل زیست، پویا و پایدار می‌باشد.مغفول ماندن ساز و کارهای نهادی،ظرفیت‌سازی شفافیت، پاسخ‌گویی و برنامه‌ریزی مشارکت‌جو، موجب شده تصمیم‌گیری دموکراتیک برای مشارکت شهروندان به عنوان جدی‌ترین ذینفع در حیات شهری امری دشوار و تا حدودی ناممکن شود.