مهندسی جغرافیایی سرزمین

مهندسی جغرافیایی سرزمین

رتبه بندی توسعه یافتگی شبکه راه های بین شهری و روستایی در ایران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 استادیار گروه جغرافیا، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران
2 دانشجوی دکتری جغرافیا و برنامه ریزی روستایی، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران
چکیده
شبکه راه ها یکی از عوامل حیاتی در توسعه و رشد اقتصادی کشورها محسوب می‌شود. پروژه های راهسازی می تواند استان های مختلف را از انزوا و عقب ماندگی دور کند. کشور ایران در سال های اخیر شاهد توسعه قابل توجهی در شبکه راه های خود بوده است. این توسعه شامل احداث آزاد راه ها، بزرگراه ها، راه های اصلی و فرعی و همچنین بهبود زیرساخت های روستایی می شود. توسعه و بهبود شبکه راه ها از اهمیت بالایی برخوردار است و نیز رتبه بندی را می توان معیار، قابلیت،صلاحیت و شایستگی دانست. در این مقاله، رتبه بندی توسعه یافتگی شبکه راه های بین شهری و روستایی در ایران با استفاده از روش پرومته مورد بررسی قرار می‌گیرد. جامعه آماری تحقیق حاضر 31 استان ایران در بازده زمانی بین سال های 1387 الی 1400 می باشد. نوع تحقیق کاربردی و از نظر ماهیت توصیفی- تحلیلی می باشد. روش گردآوری اطلاعات در تحقیق حاضر به صورت کتابخانه ای می باشد. جهت تجزیه و تحلیل داده ها از نرم افزار سیستم اطلاعات جغرافیایی (GIS) استفاده شده تا امکان تأیید عینی تر نیازهای حمل و نقل را فراهم کند و نیز از مدل پرومته استفاده شده است. نتایج حاصل از رتبه بندی توسعه یافتگی شبکه راه ها با استفاده از روش پرومته نشان می‌دهند که استان هایی مانند تهران، البرز، قم، مرکزی، فارس و خراسان رضوی بیشترین توسعه یافتگی را در شبکه راه ها دارند، در حالی که استان هایی مانند سیستان و بلوچستان، بوشهر، کهکلویه و بویراحمد، چهارمحال بختیاری، خراسان شمالی، گلستان، کرمانشاه و کردستان توسعه نیافته اند و دارای رتبه های پایین‌تری هستند. در نتیجه استان‌های مرکزی کشور از توسعه‌یافتگی بالاتری برخوردارند، در حالی که استان‌های حاشیه‌ای و کمتر توسعه‌یافته با چالش‌های بیشتری در این زمینه مواجه هستند که با اقداماتی نظیر: تخصیص بودجه کافی و پایدار، اولویت بندی پروژه ها، استفاده از فناوری های نوین، توجه به حمل و نقل پایدار، همکاری با بخش خصوصی و توسعه نیروی انسانی متخصص می توان به بهبود قابل توجه شبکه راه های ایران امیدوار بود.
کلیدواژه‌ها

موضوعات


  • تاریخ دریافت 11 مرداد 1403
  • تاریخ بازنگری 22 آبان 1403
  • تاریخ پذیرش 23 آبان 1403
  • تاریخ انتشار 01 اسفند 1404