مهندسی جغرافیایی سرزمین

مهندسی جغرافیایی سرزمین

فراتحلیل مقالات علمی و پژوهشی منتشرشده بافت فرسوده شهری در ایران (مقالات منتشرشده سال‌های 1392تا 1397)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
استادیار گروه آموزش جغرافیا، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران.
10.22034/jget.2023.156433
چکیده
مقدمه:  بافت فرسوده شده هرچند در ظاهر مفهومی کالبدی را مستتر می‌سازد ولی بافتی است که در ابعاد مختلف جغرافیایی، اجتماعی، اقتصادی و زیست‌محیطی دچار فرسودگی شده و زیست پذیری آن کاهش‌یافته است. مطالعه و پژوهش این بافت‌ها ضرورتی است که در تحقیقات طی دو دهه اخیر جامعه علمی کشور بیشتر نمود پیداکرده است
هدف: بررسی ابعاد محتوایی و ساختاری پژوهش های مرتبط با بافت فرسوده هدف اصلی پژوهش حاضر می باشد.
روش شناسی:  ‌‌این تحقیق با استفاده از روش توصیفی و تحلیلی مبتنی بر روش گردآوری کتابخانه‌ای –اسنادی به بررسی مقالات علمی و پژوهشی منتشرشده با موضوع بافت فرسوده شهری در ایران پرداخته است. این پژوهش با روش فراتحلیل متغیرهای موضوعی، روش‌شناسی ، توزیع مکانی و فضایی ، رشته، گروه و  رتبه علمی محققان مطالعات صورت گرفته را واکاوی می نماید.
قلمرو جغرافیایی پژوهش: جامعه آماری پژوهش مقالات علمی و پژوهشی فارسی منتشرشده با موضوع بافت فرسوده در 5 سال اخیر(97-1392) است.
یافته ­ها و بحث: یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد گروه جغرافیا بیشترین پژوهش‌ها، دانشگاه‌های نخست شهرهای تهران، اصفهان، مشهد بیشترین فراوانی را به خود اختصاص داده‌اند. نیمه غربی کشور بیشترین توازن پژوهشی بافت فرسوده را دارا می‌باشند. روش‌شناسی مورداستفاده غالب پژوهش‌ها توصیفی- تحلیلی با تنوع موضوعی پراکنده، و روش گردآوری داده‌ها میدانی، با روش تجزیه‌وتحلیل آماری مبتنی بر مدل‌های جغرافیایی(SWOT,ANP,AHP) بوده است.
نتیجه ­گیری: نتایج نشان می‌دهد پژوهش‌های صورت گرفته عمدتاً ماهیت کمی و با استفاده از مدل ریاضی و آماری انجام‌یافته و در مسائل روش‌شناسی مانند طرح سؤال، فرضیه دچار ضعف می‌باشند.
کلیدواژه‌ها

موضوعات


ابدالی، یعقوب؛ پوراحمد، احمد و خندان، اسحاق (1397). فرا تحلیلی بر پژوهش‌های وقف در شهرهای ایرانی- اسلامی. فصلنامه جغرافیا و روابط انسانی. 1(1)، 197-186.
احمدی، شیر کو و پوراحمد، احمد (1397). تحلیل ساختار کالبدی فضایی بافت فرسوده شهری با استفاده از GIS (مطالعه موردی: هستة مرکزی شهر سردشت.( فصلنامه پژوهش‌های جغرافیای انسانی. 2(50)، 430-409.
اسماعیل‌زاده، حسن؛ کوزه گر، لطفعلی؛ علیان، مهدی و آدینه وند، علی‌اصغر (1395). فرا تحلیلی بر پژوهش‌های حوزه حکمروایی شهری در ایران. فصلنامه برنامه‌ریزی و آمایش فضا. 2(20)، 41-1.
ایزانلو، بلال و حبیبی، مجتبی (1390). کاربرد فرا تحلیل در تحقیقات علوم اجتماعی و رفتاری: مروری بر مزایا، تنگناها و روش‌شناسی. فصلنامه تحقیقات علوم رفتاری، 1(9)، 82-70.
تایسدل، استیوتنراک و هیث، تیم (1390). باززنده سازی شهرها )رویکردی به محله‌های تاریخی(. ترجمه کرامت اله زیاری و قهرمان رستمی، چاپ اول، تهران: انتشارات آراد.
 حاتمی نژاد، حسین؛ پوراحمد، احمد و نصرتی، مرتضی (1398). آینده‌پژوهی در بافت فرسوده شهری( مطالعه موردی: ناحیه 1، منطقه9 شهر تهران). فصلنامه سپهر. 109(28)، 55-37.
خادم الحسینی، احمد و دارابی، مریم (1392). بررسی عوامل مؤثر در بازسازی و نوسازی بافت‌های فرسوده شهری )نمونه موردی: محله نفرآباد شهرری). پنجمین کنفرانس برنامه‌ریزی و مدیریت شهری. مشهد.
دویران، اسماعیل (1397). مدیریت یکپارچه شهری در ایران. چاپ اول، تهران: نشر ارشدان.
دویران، اسماعیل؛ مشیکنی، ابولفضل؛ کاظمیان، غلامرضا و علی‌آبادی، زینب (1390). بررسی مداخله در ساماندهی بافت‌های فرسوده و ناکارآمد شهری با رویکرد ترکیبی (نمونه موردی :محله زینبیه زنجان). فصلنامه پژوهش و برنامه‌ریزی شهری. 7(2)90-71.
زنگی‌آبادی، علی و مؤید فر، سعیده (1391). رویکرد بازآفرینی شهری در بافت‌های فرسوده: برزن شش بادگیری شهر یزد. فصلنامه آرمان‌شهر. 9، 314-297.
زیویار، عظیم؛ فرجی مائی، پروانه و آزاده، امین (1393). برنامه‌ریزی و مدیریت نوسازی و بهسازی بافت‌های فرسوده شهری. چاپ اول، تهران: انتشارات دانشگاه آزاد اسامی واحد یادگار امام خمینی (ره(.
شرکت عمران و بهسازی شهری ایران (1394). مجموعه قوانین و مقررات بازآفرینی شهری پایدار. تهران: انتشارات وزارت راه و شهرسازی.
 شفعیا، سعید؛ شفیعا، محمدعلی و کاظمیان، غلامرضا (1392). فرا تحلیل روش و نتایج پژوهش‌های کیفیت زندگی شهری در ایران. فصلنامه جامعه‌شناسی کاربردی. 50(24)، 40-21.
صادقی، یداله؛ مشکینی، ابوالفضل؛ کلانتری، محسن؛ کارگر، بهمن و رکن‌الدین افتخاری، عبدالرضا (1393). فرا تحلیل مطالعات پیشگیری از جرم از طریق طراحی محیطی در داخل. فصلنامه علمی و پژوهشی نگرش‌های نو در جغرافیای انسانی. 2(6)،170-153.
صفایی پور، مسعود و علیزاده، هادی (1393).تحلیلی بر شاخص‌های کالبدی بافت فرسوده مرکزی اهواز با استفاده از مدل برازش رگرسیونی و تحلیل سلسله مراتبی فازی( FAHP). فصلنامه مطالعات جغرافیایی مناطق خشک. 11، 111-93.
عباسی ورکی، الهام؛ توکلی نیا، جمیله؛ سجادی، ژیلا و صرافی، مظفر (1397). فرا تحلیل کیفی از مقالات علمی ناظر بر شهر- منطقه. فصلنامه پژوهش‌های دانش زمین. 36(9)،220-201.
عربی، عباس و انتظار یزدی، حسن رضا (1388). بررسی شیوه‌های مداخله در بافت‌های فرسوده شهری و ارائه الگوی بهینه مداخله. همایش بهسازی و نوسازی بافت‌های فرسوده شهری. مشهد.
عشایری، طاها و  نامیان، فاطمه (1398). فرا تحلیل عوامل مؤثر بر پیشگیری از وقع جرم. فصلنامه پژوهش‌های مدیریت انتظامی. 1(14)، 57-33.
قلعه‌نویی، محمود؛ زمانی، بهادر و پیمانفر، سپیده (1396). فرا تحلیل مطالعات دلبستگی به مکان. فصلنامه مدیریت شهری. 48 ، 98-87.
مرکز مدارک علمی ایران ایرانداک( 1398). پایگاه اطلاعات علمی ایران (گنج). پایان‌نامه‌ها و رساله‌های موضوعی بافت فرسوده شهری.
الوندی پور، نینا و داداش پور، هاشم (1397). فراروش پژوهش‌های مرتبط با عدالت فضایی در ایران با مقیاس شهری در بازه زمانی 1394-1383. دو فصلنامه علمی و پژوهشی بوم‌شناسی شهری. سال نهم شماره 2، 86-69.
Bangert, D. (1986). Review of developments in meta-analytic method. Psychological Bulletin, 99(3):
Borenstein, M.; Hedges, L. V.; Higgins, J. P. T. & Rothstein, H. R. (2009). Introduction to meta-analysis. Hoboken, NJ: Wiley press.
Dinik.M, Mitković.P, Velev. J.Bogdanović. I. (2008).Application of the urban reconstruction method in thecentral area of Nis.Architecture and Civil ngineering press, Vol. 6.
Doyle, IH. (2003). Synthesis throug Meta- ethnography: paradoxes, Enhaneements, amd Possibilities". Journal of Qualitive Research, 3, pp.321-345.
Helleman. G &  Wassenberg.F. (2003). The renewal of what was tomorrow’s idealistic city. Amsterdam’s Bijlmermeer higher-riser. Cities, Vol. 21.
Rosenthal,R & Rosnow,RL. (1991).  Essentials of behavioral research: methods and data analysis.(3rd ed), mc graw hill press.
Steinberg.F. (1996). Conservationand Rehabilitation of UrbanHeritage in Developing Countries. Habitat intl.Vol. 20.
Urquhart, Ch. (2010). Systematic reviewing, meta-analysis and meta-synthesis for evidence-based library and information science. Journal of Research, 15(3).
Zhao,Sh.(1991). Meta-theory, mata-methode, meta-data analysis: What,why and how?Socillogical perspectives. 34, pp.377-390.
https://www.civilica.com
https://www.noormags.ir
https://ganj.irandoc.ac.ir
https://www.sid.ir

  • تاریخ دریافت 31 مرداد 1399
  • تاریخ بازنگری 17 مهر 1399
  • تاریخ پذیرش 24 شهریور 1399
  • تاریخ انتشار 01 آذر 1402