مهندسی جغرافیایی سرزمین

مهندسی جغرافیایی سرزمین

تأثیر جایگاه ICT روستایی در توسعه اقتصادی پایدار روستاهای استان قزوین با تأکید بر سیماک (سامانه یکپارچه مدیریت املاک و اماکن کشور)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی دکتری، گروه جغرافیا ، دانشکده ادبیات و علوم انسانی ، واحد تهران مرکزی ، دانشگاه آزاد اسلامی ، تهران ، ایران.
2 استاد گروه جغرافیا دانشکده ادبیات و علوم انسانی ، واحد یادگار امام ( ره ) ، دانشگاه آزاد اسلامی ، تهران ، ایران.
10.22034/jget.2023.148770
چکیده
مقدمه: ظهور فناوری و تکنولوژی های مدرن ارتباطی از مظاهر دنیای کنونی است و اثر آن در توسعه و پیشرفت کشورها تا جایی است که از آن تحت عنوان انقلاب خاموش یاد می شود. اینترنت به عنوان رسانه و فناوری اطلاعات به عنوان یک صنعت واجد اهمیت و توجه شایانی است. شهرها و روستاهای الکترونیکی که زیرمجموعه تفکر جامعه اطلاعاتی باشد در سال های اخیر در دنیا مطرح شده اند توسعه و پیشرفت جوامع و نهادها در عصر حاضر به علت پیدایش بسترهای مناسب که مهمترین آنها فن آوری ارتباطات و اطلاعات است.
هدف:  هدف این پژوهش بررسی جایگاه ICT روستایی در توسعه اقتصادی پایدار روستاهای استان قزوین با تأکید بر سیماک در بین کاربران روستاهای استان قزوین می­باشد‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌
روش شناسی:  روش تحقیق در این مطالعه پیمایشی و کمی است که برای گردآوری اطلاعات از پرسشنامه کمک گرفته شده است‌‌‌‌‌‌. نمونه آماری شامل 400 نفر از کاربران دفاتر فناوری اطلاعات و ارتباطات روستایی (روستایی‌های‌‌‌‌‌‌ استان قزوین) بوده که با روش خوشه‌ای چند مرحله‌ای انتخاب شد‌ه‌اند‌‌‌‌‌‌. جهت تجزیه و تحلیل داده­ها از آزمون همبستگی پیرسون استفاده شد‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌
قلمرو جغرافیایی پژوهش:  قلمرو جغرافیایی‌ شامل روستاهای استان قزوین می‌باشد‌.
یافته­ ها و بحث:  نتایج نشان داد که بین توسعه اقتصادی و عملکرد دفاتر فناوری اطلاعات و ارتباطات روستایی استان قزوین (46/0r =) همبستگی متوسط و مثبت وجود دارد‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌ همچنین رابطه قوی و مثبت بین میزان دسترسی روستاییان به خدمات دفاتر فناوری اطلاعات و ارتباطات روستایی و توسعه اقتصادی وجود دارد(580/0r =)‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌ از سوی دیگر رابطه ضعیف و مثبت بین را‌ه‌اندازی سامانه سیماک و کاهش تخلفات استعلامات و زمین­خواری وجود دارد(35/0r =)‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌ همچنین رابطه معناداری بین را‌ه‌اندازی سامانه سیماک و کاهش زمان اخذ مجوز­های ساخت و ساز و کاهش تخلفات سازمانی رابطه معناداری وجود دارد (421/0r =)‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌
نتیجه­ گیری: به عبارتی راه­اندازی سامانه سیماک‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ منجر به کاهش اخذ مجوز­های ساخت و ساز و کاهش تخلفات سازمانی در استان قزوین شده است‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌
کلیدواژه‌ها

موضوعات


ازکیا‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ مصطفی‌‌‌‌‌‌. (1387)‌‌‌‌‌‌. بررسی اقشارات آسیب پذیر جامعه روستایی منطقه گرمسار‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ موسسه مطالعات و تحقیقات اجتماعی دانشگاه تهران‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ ص 180‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌
ایمانی، بهرام، محمدی، علیرضا، نادری، محدثه. (1398). ارزیابی مدیریت نوین روستایی مبتنی بر دیدگاه توسعه پایدار (مورد مطالعه: روستاهای بخش مرکزی شهرستان سمیرم)، مهندسی جغرافیایی سرزمین، 3(5)، 67-80.
ایمبودن‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ نیکلاس‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌ (1373)‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌ مدیریت اطلاعات برای پروژههای توسعه روستایی‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ سلسله انتشارات روستا و توسعه شماره 13‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ تهران‌‌‌‌‌‌:‌‌‌‌‌‌ انتشارات مرکز تحقیقات و بررسی مسائل روستایی‌‌‌‌‌‌.
بابایی فینی‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ ام­السلمه‌‌‌‌‌‌؛‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ حضرتی‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ مجید‌‌‌‌‌‌؛‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ ربیعی‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ ولی‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌ (1394)‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌ ارزیابی نقش دفاتر فنّاوری اطلاعات و ارتباطات در توسعه روستایی‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ مجله جغرافیا و آمایش شهری- منطقه­ایی‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ شماره 16‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ 127-144‌‌‌‌‌‌.
تیموری طولابی‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ محمد‌‌‌‌‌‌؛‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ محمدی نسب‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ مهدی‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌ (1398)‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ نقش فناوری اطلاعات و ارتباطات بر توسعه کارآفرینی روستایی‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ همایش ملی کارآفرینی در بستر فناوری اطلاعات‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ صص 8-21‌‌‌‌‌‌.
جلالی‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ علی اکبر‌‌‌‌‌‌؛‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ عباسی‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ محسن‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌ (1382)‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌ فناوری اطلاعات و ارتباطات در روستاهای کره جنوبی‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ از مجموعه مقالات همایش کاربرد فناوری اطلاعات و ارتباطات در روستا‌‌‌‌‌‌، مرکز انتشارات دانشگاه‌‌‌‌‌‌ علم و صنعت ایران‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ صص 114-99‌‌‌‌‌‌.
دارنلی‌‌‌‌‌‌، جیمز‌‌‌‌‌‌؛‌‌‌‌‌‌ و فدر‌‌‌‌‌‌، جان‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌ (1384)‌‌‌‌‌‌. جهان شبکه ای‌‌‌‌‌‌: درآمدی بر نظریه و عمل درباب جامعه اطلاعاتی‌‌‌‌‌‌، ترجمه نسرین امین دهقان و مهدی محامی‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ تهران: چاپار‌‌‌‌‌‌.
دانیالی،تهمینه(1397). چالش­های توسعه­پایدار با بهره­گیری از فناوری اطلاعات و ارتباطات (ICT) (مطالعه موردی روستاهای شهرستان ساوه)،جغرافیا (فصلنامه علمی ـ پژوهشی و بین المللی انجمن جغرافیایی ایران)، شماره 58 دوره 16.
علوی زاده‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ سیدامیرمحمد‌‌‌‌‌‌؛‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ داورزنی‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ محمدعلی‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌ (1396)‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌ تحلیل اثرات فناوری اطلاعات و ارتباطات (ICT) در توسعه اقتصادی مناطق روستایی دهستان مزینان با تاکید بر توسعه مشاغل‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ فصلنامه پژوهشهای مکانی فضایی‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ دوره‌‌‌‌‌‌:‌‌‌‌‌‌ 2‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ شماره‌‌‌‌‌‌:‌‌‌‌‌‌ 4‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ صص20-44
قضاوی‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ محمد حسین‌‌‌‌‌‌. (1382)‌‌‌‌‌‌. نقش فناوری اطلاعات‌‌‌‌‌‌ ارتباطات ‌‌‌‌‌‌(فناوری اطلاعات و ارتباطات ) در تسریع فرایند توسعه کشاورزی‌‌‌‌‌‌، جهاد‌‌‌‌‌‌، سال بیست وپنجم‌‌‌‌‌‌، شماره64‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ صص269-1‌‌‌‌‌‌.
محسنی‌‌‌‌‌‌، اکبر‌‌‌‌‌‌؛‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ محمود زاده‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ محمود‌‌‌‌‌‌. (1386)‌‌‌‌‌‌. اثرات فناوری اطلاعات و ارتباطات بر رشد اقتصادی در ایران‌‌‌‌‌‌، رهیافت حسابداری رشد‌‌‌‌‌‌، پژوهشنامه اقتصادی‌‌‌‌‌‌، شماره29‌‌‌‌‌‌، سال هشتم‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ صص 15-1‌‌‌‌‌‌.
مولائی هشجین، نصراله، صالحی بابامیری، چیا (1396). مدل پیشنهادی راهبرد مهندسی جغرافیایی فضا در برنامه ریزی های منطقه ای ایران. مهندسی جغرافیایی سرزمین، 1(1)، 1-12.
مطیعی لنگرودی‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ سید حسن‌‌‌‌‌‌؛‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ یاری‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ ارسطو‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌ (1389)‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌ حفاظت محیط زیست و برنامه­ریزی توسعه فیزیکی روستا با تاکید بر ارزیابی طرح‌های‌هادی روستایی‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ مجله جغرافیا و برنامه­ریزی محیطی‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ دوره 21‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ شماره 3 صص 60-45‌‌‌‌‌‌.
مولایی هشجین‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ ن‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌؛‌‌‌‌‌‌ مرادی‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ م‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ محمدی‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ م‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌ (1391)‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌ نقش دفاتر فناوری اطلاعات و ارتباطات در توسعة پایدار روستایی شهرستان مشکین شهر‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌ مجله پژوهشهای جغرافیای انسانی‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ 44‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ 147-168
نصیری‌‌‌‌‌‌، حسین‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌ (1379)‌‌‌‌‌‌. توسعه پایدار چشم انداز جهان سوم‌‌‌‌‌‌، تهران‌‌‌‌‌‌: فرهنگ و اندیشه‌‌‌‌‌‌.
نوری‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ مرضیه‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌ (1382)‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌ فناوری اطلاعات و ارتباطات و فقر روستایی‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ اولین همایش کاربرد فنّاوری اطلاعات و ارتباطات در روستا‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ تهران‌‌‌‌‌‌:‌‌‌‌‌‌ انتشارات دانشگاه علم و صنعت ایران‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ پژوهشکده الکترونیک‌‌‌‌‌‌.
هدایتی مقدم‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ سعید‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌ (1387)‌‌‌‌‌‌. بررسی وضعیت و مطالعه تطبیقی‌‌‌‌‌‌ فناوری اطلاعات و ارتباطات روستایی در ایران (نمونه موردی‌‌‌‌‌‌:‌‌‌‌‌‌ روستاهای استان خوزستان)‌‌‌‌‌‌، مسکن ومحیط روستا‌‌‌‌‌‌، صص133-49‌‌‌‌‌‌.
Ashton, H‌‌‌‌‌‌., D‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌ Thorn‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌ (2007)‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌ The Role of Information Communications Technology in Retrieving Local Community, Oxford‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌ Brundtland commission
Henrietta, N‌‌‌‌‌‌., J‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌ Kaposzta, and Varga-Nagy, A‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌ (2018)‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌ IS ICT SMARTNESS POSSIBLE DEVELOPMENT WAY FOR HUNGARIAN RURAL AREAS?, ENGINEERING FOR RURAL DEVELOPMENT, Jelgava,PP, 23‌‌‌‌‌‌. -25
Lorenz, M‌‌‌‌‌‌. H‌‌‌‌‌‌., Hercheui, M‌‌‌‌‌‌. D‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌ (2010)‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌ ICT and Sustainable Development, IFIP International Conference on Human Choice and Computers, pp 227-235
Richards, J‌‌‌‌‌‌. P‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌ (2002)‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌ sustainable development and the minerals industry, department of earth and‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ atmospheric sciences, university of Alberta, (publicized in the society of economic geologists ewsletter, January)
Salemink, K‌‌‌‌‌‌.,‌‌‌‌‌‌ Strijker, D‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌ (2017)‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌ Rural development in the digital age‌‌‌‌‌‌:‌‌‌‌‌‌ A systematic literature review on unequal ICT availability, adoption, and use in rural areas, Journal of Rural Studies‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌ Vol 54‌‌‌‌‌‌: 360-371
Vinayagum, C‌‌‌‌‌‌., Jared, O‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌ (2016)‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌ Towards Inclusive, Quality ICT-Based Learning for Rural Transformation, Journal of Education and Research‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌ Vol‌‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌‌ 5/6(2/1)‌‌‌‌‌‌: 107-125.
دوره 7، شماره 2 - شماره پیاپی 16
تابستان 1402
صفحه 367-384

  • تاریخ دریافت 19 خرداد 1400
  • تاریخ بازنگری 17 آبان 1400
  • تاریخ پذیرش 06 اردیبهشت 1401
  • تاریخ انتشار 01 شهریور 1402