واکاوی ژئومورفولوژی دامنه های شرقی ارتفاعات تالش(فرسایش قهقرایی) و پیامدهای آن بر دامنه های غربی مشرف به دشت اردبیل(اسارت و انحراف) (مطالعه موردی: حوضه آستاراچای تا آق‌چای در شمال غرب استان گیلان

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

استادیارگروه جغرافیا, واحد آستارا, دانشگاه آزاد اسلامی , آستارا , ایران

چکیده

روند شمالی – جنوبی ارتفاعات تالش در کنار دیگر ویژگی‌های طبیعی‌ آن تاثیر عمده‌ای بر سیستم ژئومورفولوژی محدوده داشته است. و در راستای آن تحولات بزرگ و غیر قابل تصوری را در حوضه‌های همجوار به دنبال داشته است . این تحقیق با هدف شناسایی، معرفی و جانمایی نقاط آسیب پذیر از فرسایش قهقرایی در دامنه‌های شرقی و نیز اسارت رورخانه‌ای و همچنین انحراف بخشی از منابع آبی دامنه غربی ارتفاعات تالش که مشرف به دشت اردبیل می باشد.
روش تحقیق با استفاده از نقشه‌های توپوگرافی، زمین شناسی و ژئومورفولوژی(1:25000)و چند مرحله بازدید صحرایی و تحلیل‌داده‌ها بر پایه مدل فرم و فرآیند انجام پذیرفته است.ارتفاعات تالش در شمال غرب استان گیلان با مختصات جغرافیایی "21 '17 ◦38 تا "43 '26 ◦38 درجه عرض شمالی و "40 '39 ◦48 تا "29 '17 ◦48 درجه طول شرقی بین دو استان گیلان و اردبیل واقع شده است. دامنه‌های غربی مشرف به دشت اردبیل به ویژه در اطراف روستای آبی بیگلو، نه نه کران، نیارق آثار اسارت و انحراف رودخانه‌ای وجود دارد.دراین‌میان آسیب پذیرترین محل در شمال شرقی روستای نیارق در مختصات جغرافیای "52 '17 ◦38 عرض شمالی و "27 '37 ◦48 طول شرقی در ارتفاع حدود1348متری ثبت شده است. در صورت کاهش ارتفاعی در حدود33متر در این محدوده امکان اسارت و انحراف منابع آبی این بخش از دشت اردبیل به سمت جلگه گیلان وجود دارد. بروز این امر پیامدهای مخرب زیست محیطی به ویژه تامین منابع آب را برای ساکنین روستاهای محدوده به همراه خواهد آورد

کلیدواژه‌ها