اگروتوریسم و نقش آن در ارتقاء فرصت‌های رشد و توسعه نواحی روستایی استان گیلان

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناس ارشد جغرافیا وبرنامه ریزی روستایی، باشگاه پژوهشگران جوان و نخبگان، واحد رشت، دانشگاه آزاد اسلامی، رشت، ایران

2 عضو هیات علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد رشت، دانشکده علوم انسانی، گروه آموزشی جغرافیا

چکیده

حفظ منظر کشاورزی نقاط روستایی و فعالیتهای وابسته به آن، جهش تولید، احیاء بافتهای سنتی، استفاده بهینه از اراضی، فعال نگه داشتن روستائیان به کار در مزارع و باغات با افزایش امکانات اولیه برای آنها ضمن ایجاد فرصت استراحت و تفریح برای گردشگران داخلی و خارجی درکنار ایجاد اشتغال و درآمد پایدار روستایی، جملگی از مزایای اجرای اگروتوریسم یا گردشگری کشاورزی جهت شکوفایی اقتصادی – اجتماعی نقاط روستایی استان گیلان که دارای پتانسیل کشاورزی و روستاهای نمونه گردشگریست می باشد.از این رو پژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیرات اگروتوریسم در شکوفایی اجتماعی – اقتصادی نواحی روستایی استان گیلان صورت گرفته و بر این اساس پرسش کلیدی پژوهش عبارتست از اینکه راهکارهای علمی و عملی اگروتوریسم در ارتقاء فرصت‌های رشد و توسعه نواحی روستایی استان گیلان کدام است؟ پژوهش از نظر هدف کاربردی و مبنای روش آن توصیفی – تحلیلی می باشد.جهت ارائه استراتژی ها و راهکارهای مناسب از طریق تعیین نقاط قوت، ضعف، فرصت‌ها و تهدیدها ی موجود از مدل تحلیلی SWOTاستفاده شده است.جامعه آماری تحقیق شامل اساتید و کارشناسان برنامه ریزی و توسعه روستایی و گردشگری بوده اند. نتایج حاصله حاکی از برتری نقاط قوت (24/4)و فرصت (24/4)محدوده مورد مطالعه در برابر ضعف‌ها (4)و تهدیدهای (6/3)پیش رو بوده است. دراین راستا توصیه می شود با توجه به استعدادها و قابلیت های موجود در استان، ضمن شناسایی و بهره گیری از زمینه های موجود، راه های توسعه و تبدیل آن را به جاذبه ها و منابع درآمدی روستائیان موجب سازیم.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


ابری، سید حسن(1380)، مدخلی بر جغرافیای روستایی ایران-چاپ دوم-انتشارات دانشگاه اصفهان، ص 11.
اکبری،زهرا(1392)، اگروتوریسم، راهکاری جهت توسعه بخش کشاورزی و صنعت گردشگری.مجله دانش غذاوکشاورزی- 11(110)، 27-26.
الهی جوردن، محمدعلی، رمضان زاده لسبونی و عینالی، جمشید(1398)برآورد ظرفیت بردفیزیکی واقعی و موثر گردشگری-مطالعه موردی:مجتمع های و پارک های شهرستان نوشهر.فصلنامه نگرشهای نودرجغرافیای انسانی-11(4)، 598-581.
بوزرجمهری، خدیجه، شایان، حمید و قندهاری، الهام(1396)نقش و جایگاه گردشگری کشاورزی در توسعه روستایی.همایش منطقه ای ظرفیت های گردشگری و توسعه شهرستان فردوس.
پاپلی یزدی،محمد حسین و ابراهیمی،محمد امیر(1381)نظریه های توسعه روستایی، جلد 1،انتشارات سمت، اول،سمت.
پوررمضان، عیسی و اکبری، زهرا(1397) اگروتوریسم و نقش آن در توسعه پایدار نواحی روستایی استان گیلان. سومین همایش بین المللی گردشگری، جغرافیا و محیط زیست پاک. همدان.
جمعه پور، محمود(1387) مقدمه ای بر برنامه ریزی توسعه روستایی: دیدگاهها و روشها. تهران-  انتشارات سمت.
درویشی، هدایت اله، بیرانوندزاده، مریم، نادردهقانی الوار، سیدعلی و احمدی، سجاد (1393)، اولویت بندی راهبردهای توسعه گردشگری روستایی از منظر آمایش سرزمین. مطالعه موردی: روستای گالیکان-  نشریه راهبردهای توسعه روستایی، 1(2)،84-69.
دیده بان، بابک، عبادی پور، علیرضا، نوروزی، وحید، علی بیگی نبی، داود(1389)، توریسم کشاورزی(اگروتوریسم). همایش منطقه ای توریسم و توسعه، یاسوج، دانشگاه آزاد اسلامی واحد یاسوج.
رکن الدین افتخاری ، عبدالرضا(1381)، مفاهیم، اصول، روش تحقیق، برنامه ریزی و یکپارچه سازی اراضی کشاورزی- تهران. انتشارات سمت.
رضوانی، محمدرضا، نجارزاده، محمد و ترابی، ذبیح ا..(1395)، چالش ها و مباحث توسعه گردشگری کشاورزی مورد مطالعه: شاهرود. فصلنامه مطالعات مدیریت گردشگری، 11(36)، 84-61.
زراعی، یعقوب و استعلاجی، علیرضا(1396)سنجش توسعه روستایی با بهره گیری از منطق فازی، مورد: دهستان های استان بوشهر. نشریه جغرافیا، 15(54)42-23.
زیاری،کرامت الله، سرخ کمال، کبری و زیاری، رضا(1394)تکنیک های برنامه ریزی گردشگری. انتشارات دانشگاه تهران.
سازمان جهاد کشاورزی استان گیلان(1396)، آمار مربوط به تولیدات کشاورزی و دامی شهرستان رشت.
شاهچراغی، آزاده و واحدی، عاطفه(1389)منظر روستایی و توسعه اگروتوریسم. فصلنامه شهرسازی و معماری-20(69)133-124.
شریف زاده، ابوالقاسم، عربیون، ابوالقاسم و شریفی، مهنوش(1395)- بررسی موانع توسعه کسب و کارهای کشاورزی در استان گیلان. فصلنامه روستا وتوسعه، 13(4)، 160-129.
فتحی، عفت و وارثی، حمیدرضا(1386)، بررسی جاذبه های اکوتوریسم روستاهای استان گیلان. مجموعه مقالات همایش منطقه ای راهکارهای توسعه از دیدگاه جغرافیا- دانشگاه آزاد اسلامی واحد آستارا.
فعلی، سعید و همکاران (1389)، چالشهای جوامع روستایی ایران برای دستیابی به توسعه پایدار. فصلنامه روستا و توسعه،13(4)،128-97.
قاسمی، ایرج و شهابی، منیر سادات(1387)،ا لزامات مداخله در بافت عالی روستایی و توسعه گردشگری. فصلنامه آبادی،59،61-56.
کاظمیه، فاطمه، صدیقی، حسن و چیذری، محمد(1395)، اولویت بندی  روستاهای دارای جاذبه گردشگری در استان آذربایجان شرقی با استفاده از تحلیل سلسله مراتبی، 3(1)، ص3.
مرکز آمار ایران، فرهنگ ابادیهای استان گیلان(1390)، سرشماری نفوس و مسکن.
مشهدی، سحر، بورقانی فراهانی، سهیلا و فرهنگی، علی اکبر(1391)، بررسی عوامل موثر بر توسعه صنعت گردشگری روستایی(مطالعه موردی:روستای گرمه). همایش ملی توسعه روستایی، رشت، دانشگاه گیلان.
مهدوی، داوود، رکن الدین افتخاری، عبدالرضا و سجاسی قیداری، حمدالله(1395)طراحی راهبردهای توسعه پایدارگردشگری روستاهای تاریخی فرهنگی ایران. مجله جغرافیا و برنامه ریزی، 20(56)، 300-275.
مهدیان بروجنی، محسن و احمدوند، مصطفی(1391)، بررسی قابلیت های توسعه گردشگری روستایی با استفاده از مدل سوات در منطقه دنا. همایش ملی توسعه روستایی- رشت، دانشگاه گیلان.
معاونت برنامه ریزی استانداری گیلان(1390)، سالنامه آماری استان گیلان.
هریسون، جفری و جان، کارون(1386)مدیریت استراتژیک، ترجمه دکتر بهروز قاسمی- انتشارات هیات.
ناروئی، بهروز(1393)گردشگری کشاورزی، رویکردی نوین در جهت توسعه مناطق روستایی در ایران. اولین کنفرانس بین المللی مهندسی محیط زیست.
نسترن، میهن و هوشمندفر، سپیده(1389)برنامه ریزی استراتژیک جهت سازماندهی قسمتی از بافت فرسوده شهر ارومیه. فصلنامه جغرافیا و مطالعات محیطی، دانشگاه آزاد اسلامی واحدنجف آباد،1(3)، 72-61.
یاسوری، مجید و قاسمی، بهاره(1396) بررسی راهکارهای تنوع بخشی به اقتصاد سکونتگاه های روستایی در راستای سیاستهای اقتصاد مقاومتی.هفتمین همایش سراسری کشاورزی و منابع طبیعی پایدار، تهران.
HOLBAN-lonica,(2007),The contribution of the Small and Medium Enterprises’ to the development of Romanian agro tourism,www.icabr.com.
-Karampela,sofia, Kisos,Thanasis and Spilanis loannis-Evaluating the impact of agritourism on local development in small island, Island studies Journal(2016)vol11,no 1,pp 161-176.
- Nelson Diane (2018), Agri tourism In California,College Of Agricultural and Environmental Sciences,   pp530-752.
-Petroman Joan,Varga Melania, Constantin Elena Claudia, Petroman Cornelia, Momir Bagdan,Turc Bogdan, Merce Luliana(2016)Agritourism:An Educational Tool for Students with Agro-food Frofile, Procedia Economics and Finance,Vol39,No  pp83-87.
-Prof.Rohana Pi & Mahaliana Arachi(2019),Agricultural Tourism is Part of Rural Tourism,Translation:Dr seyyed Hasan Motey Langerodi&Habib Mahmodi Chenari,Tehran University Press.
-Tiraiyari, Neda(2012), Agri-Tourism:Potential opportunities for farmer and local communities in Malaysia, Articl in African journal of agricultural research. aeademicjournals.org.
-Sarkar Sukanta(2010),Agri-Tourism In India:A Way Of Rural Development, Vol5,No1,pp52-59.
-Santermo, Fabio Gaetano& Barbieri Carla(2017)On The Demand For Agritourism:Acursory Review Of Methodologies And Practice,Journal:Tourism Planning& Development,Vol14,No1.pp139-148.
Yang Li (2012),Impacts and Challenges In Agritourism In Yunnan,China, Journal Tourism&Development, vol9,No4, pp369-381.