گردشگری شهری ‌و نقش آن درتوسعه اقتصاد شهری(مورد: شهرشاهین‌دژ)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 مدیر مرکز GIS معاونت پژوهشی جهاد دانشگاهی واحد لرستان

2 دانشگاه علوم تحقیقات

3 عضو هیات علمی دانشکده علوم زمین، گروه ژئومورفولوژی دانشگاه دامغان

4 دانشگاه آزاد بروجرد

چکیده

 




امروزه صنعت گردشگری به ویژه شاخه شهری آن، جایگاه خاصی را در اقتصاد کشورها دارد و نقش فعال و موثر در ارتقاء ساختار اقتصادی- اجتماعی و فرهنگی کشورها به خصوص در کشورهای در حال توسعه دارد. در این راستا پژوهش حاضر با هدف بررسی اهمیت و جایگاه نقش گردشگری شهری در توسعه اقتصادی شهر شاهیندژ با روش« تحلیلی- تطبیقی» به رشته تحریر درآمده است. برای پتانسیل سنجی و تجزیه تحلیل گردشگری شهر شاهین دژ و نقش آن در توسعه اقتصادی از مدل سوات و برای تعیین مناسب‌ترین استراتژی جهت بالا بردن پتانسیل گردشگری در شهر شاهیندژ از مدل ANP در نرم‌افزارSuper Decisions استفاده شده است. نتایج حاصل از تحلیل عوامل درونی و بیرونی تأثیرگذار بر گردشگری نشان داد که تعدیل و کاهش شاخص‌های نقاط ضعف با نمره 0.331 جهت بالا بردن پتانسیل گردشگری از اهمیت بالایی در مقایسه با سایر ابعاد تکنیک SWOT برخوردار می‌باشد. از سوی دیگر تشکیل ماتریس ارزیابی عوامل درونی و بیرونی و محاسبه میانگین امتیاز عوامل، نمره کل استراتژی‌های و بالابردن پتانسیل گردشگری برای چهار استراتژی رقابتی/تهاجمی(SO)، تنوع(ST)، بازنگری(WO) و تدافعی(WT) محاسبه گردید و استراتژی(SO) با میانگین امتیاز کل(0.32) مناسب‌ترین استراتژی برای بالا بردن ظرفیت و پتانسیل گردشگری برای توسعه اقتصادی شهری شاهین دژ انتخاب گردید.

کلیدواژه‌ها


بابایی عباس،کاشی محسن،عمارتی، ارمغان)1395 ،)ارزیابی و تدوین استراتژی های توسعه پایدار گردشگری با
استفاده از تکنیک SWOT ،مطالعه موردی شهرستان سمنان، کنفرانس بین المللی توسعه پایدار و عمران شهری،
موسسه آموزش عالی دانش پژوهان پیشرو.
بیرانوندزاده، مریم)1397 ،)مطالعه اهمیت دره خرم آباد در توسعه پایدار گردشگری استان و فراهم نمودن زمینه
ثبت در فهرست جهانی، طرح پژوهشی، کارفرما: اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان لرستان
بیرانوندزاده، مریم و سیامک شرفی)1398 ،)بررسی ابعاد و پیامدهای اجتماعی موثر بر توسعه صنعت گردشگر ی در
محور گردشگری خرم آباد - پلدختر، فصلنامه جغرافیا و روابط انسانی، دوره 2 ،شماره 3 - شماره پیاپی 7 ،صص 10-1 .
حسین زاده دلیر کریم، قربانی گلزاری، سپیده، قربانی گلزاری، سحر)1395 ،)بررسی و شناخت قابلیت های توسعه پایدار
گردشگری شهر تبریز با استفاده از مدل SWOT ،جغرافیایی فضای گردشگری ف دوره5 ،شماره 19 ،صص 19-40.
369 گردشگری شهری و نقش آن درتوسعه اقتصاد شهری)مورد: شهرشاهی ن دژ (.. ..... .... مریم بیرانوند و همکاران
حسینی سیداسعد ، نیازمند، جمال،فراهانی، فاطمه)1392 ،)تحلیل راهبردی برنامه ریزی توسعه گردشگری شهری با
استفاده از مدل SWOT ،مورد مطالعه شهرستان سنندج ، همایش ملی شهرسازی و معماری در گذر زمان، دانشگاه بین
المللی امام خمینی )ره(.
رکنالدین افتخاری، عبدالرضا، بهار بی شمی ، حمداهلل سجاسی قیداری و یوسف حسن پور)1388 ،)نقش کشورهای عضو
سازمان کنفرانس اسالمی در توریسم جهانی، فصلنامه ژئوپل یت یک، سال پنجم، شماره دوم، صص168-138.
صحرایی خانقاه محدثه، میرخسروی، سیده سروناز)1395 ،)گردشگری و توسعه پایدار شهر قزوین با استفاده از مدل
SWOT ،کنفرانس ملی معماری و شهرسازی، دانشگاه آزاد اسالمی، واحد قزوین.
صدرموسوی،م یرستار، جواد دخیلی کهنموئی)1383)درآمدی بر برنامه ریز ی تفریحگاه های توریستی ، نشریه دانشکده
علوم انسانی و اجتماعی، شماره پیاپی 17 ،داشگاه تبریز، صص 112-91 .
کیانی، اکبر و نغمه بهبودی)1389 ،)بررسی و سنجش ویژگیهای گردشگری کالنشهرها ی استانبول و اصفهان،
مجموعه مقاالت چهارمین کنگره بین المللی جغراف یدانان جهان اسالم،ایران-زاهدان.
 متقی، سمیرا )1399 ،)تحلیل مقایسهای گردشگری منطقه ای با رویکرد درآمد محور، نشریه گردشگری شهری، دوره
.85-96 صص، 2 شماره، 7
مستوفی الممالکی ، رضا)1380 ،)شهر و شهرنشینی در بستر جغرافیای ایران، مرکز انتشارات علمی دانشگاه آزاد اسالمی.
میرکتولی ، جعفر و راضیه مصدد)1389 ،)بررسی وضعیت گردشگری روستایی و نقش آن در رونق صنایع دستی
مورد دهستان استرآباد جنوبی، شهرستان گرگان، مطالعات و پژوهشهای شهری و منطقه ای، سال دوم، شماره
هفتم،صص 154-137 .
نوحه گر، احمد، حس ین زاده، محمد مهدی ، پیراسته، اسمائ )1388،)ارزیابی قابلیتهای طبیعت گردی جزیرهی قشم با
بهرهگیری از مدل مدیریت استراتژی ، جغراف یا و توسعه، شماره 15،صص172-151 .
- Bentley, T, A. Cater, C. and Page, S, J. 2010. Adventure and ecotourism safety
in Queensland: Operator experiences and practice. Tourism Management, 31:
563–571.
- Byars L. Strategic Management. 3rd ed. Toronto, CA: Addison-Wesley; 1991.
- Deng.j,Berianking,Thomas Baure,(2002), Evaluting, natural Attraction for
tourism, Annals of tourism Research,vol 20,no2, pp. 422-438
- Donald, E., Hawkins, Shaun Mann, 2007, The World Bank’s Role in Tourism
Development, Annals of Tourism Research, Vol. 34, No. 2, pp. 348–363.
- Ewert, A. and Jamieson, L. 2003. Current status and future directions in the
adventure tourism industry. In J. Wilks, & S. J. Page (Eds.), Managing tourist
health and safety in the new millennium (67–84 pp). Oxford: Pergamon.
- Fuad Kreishan. (2014). The Economics of Tourism in Jordan: A statistical Study
during the Period 1990-2011. ARAB ECONOMIC AND BUSINESS
JOURNAL 9
(2014) 37–45.
- Garner R. SWOT Tactics: Basics for strategic planning. FBI Low Enforcement
Bulletin 2005; 74(11): 17-9.
- Guo Ping(2011), Analysis the Application of E-business for the Tourism
Enterprises’ Performance Evaluation in China, Energy Procedia, Volume 5,
2011, Pages 849-854.
- Higgins, B. R. (1996), ”The global structure of the nature tourism industry:
Ecotourist, tour operators, and local businesses, Journal of Travel Research 35
(2): 11-18.
370 مهندسی جغرافیایی سرزمین ، دوره چهارم ... ، شماره 8 ، 1399
- Hongzhe,S., J.,Zhu .2008. SWOT Analysis and Model Discussion of China's
Tourism Resources Development -Xiangxi Autonomous Prefecture in Hunan
Province as an example, Chinese economic.
- Hvengard, G. T (1994), "Ecotourism: A status and conceptual framework,
Journal of Tourism Studies 5 (2): 24-35.
- Jiang, J., 2008, Evaluation of the Potential of Ecotourism to the Contribute to
Local Sustainable Development: A Case Study of Tengtou Village, China,
Massey University, New Zealand.
- Kin Hang (2004) The Southern Sound(Nanyin): Tourism for the preservation
and Development of Traditional Arts Asia Pacific Journal of Tourism Research ,
Vol .9 , No. 4,PP. 373- 382.
- Lee. P, Hunter. W.C , Chung.N (2020), Smart Tourism City: Developmentsand
Transformations, Sustainability2020,12, 3958; doi:10.3390/su12103958.
- Leitao, N. C (2011). " 'Tourism and economic growth: a panel data approach
- McIntosh,A.J. 2004. Tourists’ appreciation of Maori culture in New Zealand.
Tourism. Management, 25(1): 1–15.
- Parvin. M, Taghi Razavian. M, Tavakolinia.J (2020), Importance of Urban
Tourism Planning in Tehran with Economic Approach, Journal of Tourism &
Hospitality ResearchIslamic Azad University, Garmsar BranchVol. 7, No 2,
Winter 2020, Pp. 95-110.