روایی محتوایی مفهوم مشارکت در مدیریت روستایی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار گروه جغرافیا، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران

2 کارشناسی ارشد گروه جغرافیا، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران

چکیده

مقدمه: با گسترش مفهوم مشارکت در میان دست اندرکاران و صاحب­نظران توسعه، عده زیادی از فعالان این حوزه به ارائه راهکارهای علمی و منطقی در جهت ترغیب و تشویق به مشارکت با تأکید بر اهمیت آن پرداخته­اند. در مطالعات توسعه روستایی نیز به مفهوم مشارکت روستاییان توجه ویژه­ای است به طوری که با سنجش میزان مشارکت مردم در نواحی روستایی می­توان میزان پیشرفت مدیریت توسعه روستایی را در رسیدن به اهداف توسعه ارزیابی نمود.
هدف پژوهش: برای بهره­گیری از این معیار و به منظور عملیاتی کردن مفهوم نظری مشارکت در فعالیت­های تحقیقاتی، نیاز به تعریف متغیرها و گویه­هایی در این ارتباط وجود دارد تا بتواند در قالب پرسشنامه و ابزاری معتبر قرار گیرد و برای سنجش مفهوم مشارکت مردمی در مناطق روستایی مورد استفاده پژوهشگران و محققان باشد. با وجود اینکه پژوهش­های بسیاری در نواحی روستایی در این زمینه شده است اما ابزاری واضح و روشن که مورد تأیید متخصصان و صاحب­نظران توسعه روستایی باشد و روایی آن به طور کامل بررسی شده باشد، در دسترس نیست.
روش ­شناسی: این تحقیق از حیث هدف، کاربردی است که هدف اصلی آن، اقدام به منظور دستیابی به ابزاری معتبر شامل پرسش­های هدف­دار، واضح و شفاف مطابق با میزان درک پاسخگویان است تا بتواند اطلاعات قابل اعتمادی را در حیطه مفهوم مشارکت در نواحی روستایی فراهم سازد.
یافته ­ها: در این راستا تعداد 20 گویه مربوط به مشارکت در معرض قضاوت و داوری 40 نفر از متخصصان دانشگاه در زمینه جغرافیا، علوم اجتماعی و علوم سیاسی قرار گرفت و از طریق محاسبه ضرایب CVI و CVR برای هریک از گویه­ها، تعیین شد که تا چه میزان این گویه­ها معرف مفهوم مشارکت روستایی هستند که در نهایت از میان 20 گویه طرح شده،  15 گویه معتبر شناخته شده است.
نتیجه­ گیری: گویه­های تبیین کننده­ی مفهوم مشارکت در عرصه روستایی، دامنه­ی موضوعی متنوعی دارد.

کلیدواژه‌ها


  • تاریخ دریافت: 13 خرداد 1398
  • تاریخ بازنگری: 19 دی 1400
  • تاریخ پذیرش: 26 دی 1400
  • تاریخ اولین انتشار: 01 فروردین 1401